Esnesnon 20-1-13

Hallo.

Ik wil even kort iets zeggen over emancipatie. Veel zin in een introductie heb ik toch niet, dus ik begin gewoon maar bij waar het op staat. Ik ben een tamelijk bevoorrecht mens, als blanke man, vrijgesteld van alle bekende vormen van discriminatie hier in het Westen. Het is dwaas om te beweren dat ik emancipatie zelf echt nodig heb. Mijn 'kant', mijn 'hoek' van de arbitraire scheidslijnen van discriminatie is de veilige kant, die het makkelijkst banen krijgt en de hele geschiedenis lang al aan kop loopt. Op zijn meest wordt de blanke man gediscrimineerd omdat hij volgens sommigen indirect schuldig is aan de discriminatie door de bevoorrechten. Blanke mannen vaarden er wel bij terwijl mensen met een andere huidskleur of geslacht het onderspit dolven. Ik meen dat ik daar een soort van schuldgevoel voor moet meedragen, maar vooral niet teveel omdat positieve discriminatie weer betuttelend is. Het grote onderwerp, op maatschappelijke schaal, vind ik vermoeiend en het zet me teveel aan het denken. Het is frustrerend dat ik me verantwoordelijk gehouden voel voor een maatschappelijk probleem ongeacht mijn eigen acties of gevoelens, vooral omdat je makkelijk iedereen van allerlei soorten discriminatie kan betichten. Om te voorkomen dat ik teveel klem zit in die doffe ellende wil ik de kwestie kleinschalig bekijken, en bovenal luchtig.

Mijn favoriete cocktail is de aardbeien daiquiri. Het is een soort vrolijk fruitig drankje, denk aan een alcoholische smoothie. Ik hoorde er voor het eerst van in een boek van Neil Gaiman, waar de smaak van aardbeien daiquiri samenvalt met een zoete herinnering aan betere tijden en het wonderlijke gevoel van eerste liefde. Dat moest ik dus een keertje drinken. Ik moet zeggen dat het me verdraaid goed beviel. Het was geen spontane amoureuze symfonie in een glas, laten we wel wezen, maar ik was en ben erover te spreken. Het probleem is dat het een zoete cocktail is, en onvermijdelijk roze. Voor de duidelijkheid: mannen drinken zure of bittere cocktails, vrouwen drinken zoete drankjes. Als het roze is moeten mannen er al helemaal bij uit de buurt blijven, tenzij ze het maken of naar een vrouw toe brengen. De uitzondering, natuurlijk, is voor homoseksuele mannen, die moeten juist roze drankjes hebben met gekrulde rietjes, waar ze af en toe een klein slokje van nemen terwijl ze in het hoge nasale stem lopen te kakelen, uitgebreide gebaren inbegrepen. Diepe zucht. Laat het even duidelijk wezen dat dit slechts een visie is, één die ik niet deel. Mijn subtiele afkeuring krijg ik soms in gesproken conversaties niet overgebracht, dus ik ben wat voorzichtig als ik schrijf.

Ik vind dat deze stereotypering op het gebied van cocktails de wereld uit moet. Het zal wel uit dezelfde tijd stammen als het idee dat filtersigaretten voor vrouwen waren omdat ze niet tegen de echte smaak van tabak konden, zoals de altijd stoere mannen. Daar zijn we ook mee klaar, dus waarom niet de culturele grenzen van de cocktails wegdoen? In de eenentwintigste eeuw kunnen mannen zich rustig wat 'vrouwelijke' stijlkenmerken aanmeten zonder daarmee hun mannelijkheid te verliezen. Er is voor zover ik weet geen biologische basis om de dranken op te delen in het gebied voor jongetjes en voor meisjes, en biologisch verschil hoort de enige aanleiding tot onderscheid te zijn tussen de geslachten. Ik heb er geen bezwaar tegen als vrouwen bier, whisky of wodka drinken en ik vind dat mannen gewoon roze fruitige drankjes moeten kunnen bestellen. Het gaat hier niet om recht - mannen en vrouwen hebben wettelijk gezien alle vrijheid om welk drankje op de kaart dan ook te bestellen en ik kan me niet voorstellen dat een ober dit iemand zou weigeren. Het gaat me om het sociale stigma en de onmiddellijke classificatie van drank en drinker. Ik wil niet alleen mijn daiquiri kunnen drinken: ik wil het doen zonder erop te worden aangekeken.

Liever maak ik geen statement. Liever zit ik niet met opgeheven hoofd en stralenkrans aan mijn 'wijvendrankje' en ik hoef niet van mensen te horen hoe probleemloos ze het vinden dat ik een roze drankje heb besteld. Dat is allemaal nog discriminatie. Het werkelijk oplossen van het probleem van discriminatie, de werkelijke emancipatie, is de internalisering van de gelijkschakeling. De facto is dat het moment dat we ophouden met zeuren. Ik zie uit naar dat moment. Maar laten we eerlijk zijn, dat laatste is niet iets waar ik voor uit kom, gezien het feit dat ik een blanke man ben en me boetvaardig op moet stellen. Geen ruimte en tijd voor kleinzerig gezeur over details. Ik denk dat ik me herinner waarom ik zolang niets hier geschreven heb.

Hugo Maat