Esnesnon 13-12-10

Goedemorgen.

Ten eerste mijn klacht over de taboe op de opvoedkundige tik. Ik vind right off the bat al dat het term in kwestie wel erg eufemistisch is. Noem het gewoon een (opvoedkundige) klap of een flinke mep, zodat het tenminste te onderscheiden is van een handeling die net zo goed in een kinderspelletje voor kan komen. Er zijn zat leuke alternatieven: een draai om je oren, een oplawaai, een pets in je gezicht, een optater, een oorvijg of gewoon een dreun. Ik vind dat deze woorden allemaal iets beter uitdrukken wat deze vorm van geweldpleging precies inhoudt en betekent. Het is geen verdoezeling, geen omgewonden doekje, geen zijden handschoen met fluwelen afzetting, maar een pijnlijke confrontatie tussen Verstand en Dwaasheid, tussen Goed en Kwaad, tussen Hand en Gezicht. Het is een handeling die alle aandacht op zich neemt door een flinke schok door alle zintuigen te sturen: de hand die je ineens op je af ziet komen, het droge geluid van de inslag en natuurlijk boven alles het brandende, trekkerige gevoel terwijl de hand zich op het gezicht aftekent als merkteken voor het slachtoffer. En dan komen de tranen. Een normaal mens valt stil na een goede klap in het gezicht. Hij wordt zich gewaar van zijn overtreding van een onzichtbare of zichtbare grens en denkt na. De verbazing maakt plaats voor schaamte, de schaamte voor begrip. Uit eigen ervaring weet ik dat ik nog nooit een opvoedkundige klap in het gezicht heb ontvangen die ik niet verdiend heb en waar ik niet van geleerd heb. Het is een actie waar zoveel kracht en betekenis in schuilt dat het zonde zou zijn hem te verbieden.

Hierbij moet ik wel opmerken dat opvoedkundig geweld altijd met beleid moet worden gehanteerd. Waarschuw indien mogelijk van tevoren dat iemand de toegestane limiet van bepaald gedrag nadert en zie erop toe dat achteraf de ontvanger begrijpt wat de reden van de klap was. Als het daadwerkelijk zover is, let dan op een goede slagtechniek: gebruik vlakke hand voor optimaal geluid en langdurige pijn; wees snel en voer de aanval plotseling uit om enig verzet te voorkomen; bied niet onmiddellijk je excuses aan, dat verpest namelijk het effect; ga om dezelfde reden niet meteen lachen maar blijf boos kijken; en zorg voor publiek om het moment extra beschamend te maken. En last but not least, vergeet niet te genieten van het moment van autoriteit en onthou dat het voor een goed doel is.

Happy slapping everyone!

Hugo Maat

Esnesnon 9-12-10

1: Constantijn vaardigde het edict van Milaan uit samen met zijn mede-Augustus (die van het Oostelijk rijksdeel) Licinius. De oudste bekende bron over de inhoud is geschreven in de zomer van 313, het edict komt ergens uit het jaar ervoor hoewel ik de precieze gegevens even niet bij de hand heb.

2: Het edict gaf aan christenen (volgens de formulering alle religieuze groeperingen, maar in de praktijk werd dit wel eens genegeerd) het recht samen te komen en hun geloof te belijden, onder voorwaarde dat ze de orde niet zouden verstoren en ze zouden bidden voor het goed van het rijk en haar inwoners. Ook kregen ze het recht om alle kerken en kerkelijke bezittingen die ze niet langer in bezit hadden, of die nou verkocht of weggegeven waren, opnieuw op te eisen. De keizers zouden hiervoor garant staan.

Het bovenstaande is gebaseerd op het werk van de schrijvers Lactantius en Eusebius, die los van elkaar een nagenoeg identieke weergave van het edict geven (het feit dat Eusebius Grieks schreef verklaart al veel van de details) in hun respectievelijke werken De mortibus persecutorum en de Kerkgeschiedenis (waarschijnlijk historia ecclesiastica).

Hugo Maat

Esnesnon 8-12-10

Goedemorgen.

Er heerst een soort wijdverbreide opvatting dat muziek kan dienen voor het uiten kanaliseren van emoties en passies. Daar kan ik mij niet in vinden. In alle ernst: als ik probeer muziek te maken gaan mijn emoties juist 'uit' omdat ik me moet richten op wat ik aan het doen ben. Als ik te emotioneel ben om me te concentreren komt er vervolgens ook geen fatsoenlijke noot uit. Muziek maken is een precieze bezigheid en gaat om oplettendheid, zorgvuldigheid en nauwgezet studeren, het is geen kwestie van jezelf te laten gaan en kijken wat er gebeurt.

Maar misschien ligt dat ook wel aan mij. Ik kan niet emotioneel muziek maken, niet emotioneel acteren, niet emotioneel schrijven en ik kan niet tekenen/schilderen/beeldhouwen. Ik kan me ook niet voorstellen hoe dat op de één of andere manier bijdraagt, omdat alle kunst een verfijnd proces is en ook een zekere vaardigheid vereist. Wat wel kan is het pretenderen van emoties. Dat is bij toneel het meest logisch en noodzakelijk omdat een acteur daar doet alsof hij een echt persoon is met menselijke emoties, terwijl hij er alleen voor zorgt dat het net lijkt alsof dat het geval is. Een acteur moet zelf niet emotioneel begaan zijn met wat hij doet, vooral omdat je juist die emoties niet kan zien, alleen de tekenen ervan. Als ik dus schrijf, acteer of musiceer is dat een kwestie van uitvoering van een kunstje.

Uiteindelijk leidt dat tot het punt dat ik geen emotionele uitlaatklep heb in de kunst. Ik heb niet echt een vorm van activiteit die niet vanuit rationele voorbedachte rade wordt uitgevoerd. Alle initiatieven om het tegenovergestelde te doen worden al snel door de censor tegengehouden. Tot voor kort dacht ik nog een manier te hebben gevonden om toch alles eruit te gooien, of om in ieder geval mijn emoties te kunnen kanaliseren en te verwerken. Maar dat is nu ook onmogelijk geworden. Dat laatste vind ik bijzonder pijnlijk, maar dat krijg je alleen te weten omdat ik je er opzettelijk over vertel.

Hugo Maat

Esnesnon 6-12-10

Met dank aan:
Jonathan de Jong, Kunstenaar

Noot:
Het gaat om Johann Strauss Jr., ook wel Johann Strauss II.

Hugo Maat

Esnesnon 5-12-10