Esnesnon 6-10-08

Goedenavond.

Na een weekend van zware kost over naar iets minder zinnigs. Wacht, dat klopt niet. Of toch wel? Ik heb per slot van rekening al veel eerder bedacht wat ik hier zou schrijven, dus het is onzinnig om mezelf hier ineens te gaan corrigeren en te doen alsof ik een net opkomende gedachte afschrijf. Nog vreemder is om vervolgens te vermelden dat ik het al eerder bedacht heb en zelfs nog vreemder is daaraan toevoegen dat ik eerder ook al had bedacht dat ik zou doen alsof ik mezelf zou corrigeren na de eerste zin, om er vervolgens op in te gaan dat ik die eerste zin al had bedacht en toch ineens na het opschrijven het pas zou afkeuren. Zodoende heb ik de vierde muur herhaaldelijk gebroken. Hieperdepiephoera.

Muziek. Vandaag ga ik het hebben over muziek, en specifiek de muziek van de twee grootste musici aller tijden; Frederic Chopin en Ludwig van Beethoven. Het zijn twee romantische componisten, wat (en ja, mijn klasgenoten zullen mij willen slaan voor de vreselijk overbodige opmerking) niet wil zeggen dat ze van diners bij kaarslicht hielden of liefdesbrieven schreven op roze, naar bloemen ruikend papier. Het wil zeggen dat ze deel uitmaakten van de kunststroming de Romantiek, die plaatsvond in de negentiende eeuw en draaide om het uiten van je gevoelens, gedoe met de mysterieuze natuur, sagen, verheerlijken van de middeleeuwen, onderbewustzijn, subjektivität en zo. De beeldende kunst, literatuur en het theater uit die tijd weegt naar mijn mening in de verste verte niet op tegen de berg van pure meesterlijkheid die de muziek uit die tijd voortbracht. (dw niet z dat het slecht was, overigens, de Romantiek heeft ook meesterlijke kunst van andere disciplines) Eigenlijk, nou ik er zo over nadenk, niets uit de kunst weegt wat mij betreft tegen de muziek uit die tijd op. Zeker de wishy-washy mainstream crap van de afgelopen twintig jaar ofzo. Die rommel mag naar huis.

Voordat ik afdwaal: Ik ga het even overzichtelijk doen, en vertellen wat voor een muziek deze twee zwaargewichten van de muzikale wereld maakten (volgens mij) en wat voor een gevoelsleven ze hadden (volgens mij, en dat doet er toe omdat het de Romantiek is en kunst dus eigenlijk een directe omzetting van hun gevoelens is.) Hun leven boeit niet echt, vind ik, en je bent vast knap genoeg om dat op te zoeken als je zo fanatiek bent. (lieve help, alsof je de moeite zou doen om echt te lezen wat ik allemaal uitkraam hier...) Ahem. Als eerste: Ludwig.

Voor Beethovens muziek moet je niet, en ik herhaal, niet, en ik verzoek je even bij google: afbeeldingen 'niet' in te typen om mijn punt te illustreren, denken aan Für Elise. Je mag denken aan de vijfde symfonie, want dat vind ik een goed voorbeeld van Beethovens stilo. Het stikt van de vlijmscherpe dynamiekwisselingen en alles wordt voortgedreven door een panische dirigent met een moordtempo. Wat zegt dit over Beethoven? Simpel, want het is Romantiek. Over Beethovens gevoelsleven zegt dit: Vlijmscherpe dynamiekwisselingen en een moordtempo. Zo simpel is het. Als eerste, die man was gek als een deur. Zijn karakter wisselde om de twee minuten haast, en explosief/expressief ook. Woedeaanvallen, huilbuien, hilariteit, en dat de hele dag door. Daarnaast had hij regelmatig een enorme crush op een hooggeplaatste dame met wie het nooit wat zou worden. Tenslotte werkte hij keihard. Hij heeft ziek veel muziek geschreven, en niet het wishy-washy kant-en-klaar werk van Mozart, maar eindeloos geschreven, herschreven, herzien, etc. werk. Erg passioneel die man.

Chopin is het tegenovergestelde van Beethoven. Waar Ludwig een expressief typ was die vreselijk expressieve muziek schreef was Chopin iemand met opgekropte emoties die opgekropt emotionele muziek schreef. Hij... gooide zijn opgekropte emoties opgekropt eruit. We hebben het over iemand die permanent uit zijn dierbare thuisland weg was, weg bij zijn dierbare familie en zo, en tot overmaat van ramp zijn hele verdere leven spendeerde in Frankrijk, getrouwd met iemand waar hij een hekel aan had. Hij haatte ongeveer alles in zijn omgeving. Datzelfde in de muziek, die vrolijk kan zijn, maar eigenlijk zit in ieder stuk wel een morrende ondertoon en deap seated emotional problems verwerkt.

Dan nu het eindoordeel, zoals dat hoort in een tekst: Ik kan niet kiezen. Dat is een vergelijking tussen Pieter van der Hoogenbandt (?) en Rafaël Nadal, zonder te vermelden met wat voor een sport ze zich gaan meten. Ik ben dol op Chopins muziek, maar Beethovens krankzinnige eerlijke expressie (ik had die gast echt gemogen als ik hem had gekend) is onweerstaanbaar. Bovendien is hij onvergelijkbaar (zeker met Chopin) als het gaat om orkestrale werken.
Je hebt het met deze twee ook om de keerzijdes van ieder gevoel. Beethoven is rood aangelopen schreeuwen, Chopin is stilletjes een bloem verpulveren in je wit wordende knokkels. Beethoven is tranen met tuiten, Chopin is die eerste traan die je niet binnen kan houden. (waarna het zomaar een stortvloed kan worden) Beethoven is huppelen over straat en jubelen, Chopin is zitten voor een raam en glimlachen, met een warm gevoel van binnen. Ik vind alletwee de aanpakken aangenaam.

Het eindigt allemaal een beetje droevig. Beethoven wordt doof, en kan dus nooit meer muziek, die hem zo dierbaar was, horen, noch het applaus van zijn publiek, en gaat dood in een tijd van ernstige depressie. Chopin komt nooit terug in zijn vaderland en sterft eveneens ongelukkig. Maar o jee, wat vind ik de muziek mooi. Denk maar niet dat iemand Rihanna (ofzo) over tweehonderd jaar nog bewondert. Take that, you ****.

Karo